തത്വചിന്തയിലെ ഏറ്റവും പ്രകോപനപരമായ വരികളിൽ ഒന്നാണിത്. ഫ്രെഡറിക് നീച്ച (Friedrich Nietzsche) എന്ന ജർമ്മൻ ചിന്തകൻ പറഞ്ഞു:
“ദൈവം മരിച്ചു. നമ്മളാണ് അവനെ കൊന്നത്.”
ഇത് കേൾക്കുമ്പോൾ പലർക്കും ദേഷ്യം വരാം. ദൈവത്തെ എങ്ങനെ കൊല്ലാൻ പറ്റും? നീച്ച വെറുമൊരു നിരീശ്വരവാദിയായത് കൊണ്ട് പറഞ്ഞതാണോ?
അല്ല. ഇതിന് പിന്നിൽ വലിയൊരു സാമൂഹിക നിരീക്ഷണമുണ്ട്.
വിശ്വാസത്തിന്റെ തകർച്ച
പണ്ട് കാലത്ത് മനുഷ്യരുടെ ജീവിതം മതത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായിരുന്നു. ശരിയും തെറ്റും തീരുമാനിച്ചിരുന്നത് മതമായിരുന്നു. രാജാക്കന്മാർ ഭരിച്ചിരുന്നത് ദൈവത്തിന്റെ പേരിലായിരുന്നു.
എന്നാൽ ശാസ്ത്രം വളർന്നതോടെ കാര്യങ്ങൾ മാറി. പ്രപഞ്ചം ഉണ്ടായത് ബിഗ് ബാങ്ങിലൂടെയാണെന്നും, മനുഷ്യൻ ഉണ്ടായത് പരിണാമത്തിലൂടെയാണെന്നും നമ്മൾ കണ്ടെത്തി.
അതോടെ, പലതിനും ദൈവത്തിന്റെ ആവശ്യമില്ലാതായി.
നീച്ച ഉദ്ദേശിച്ചത് അക്ഷരാർത്ഥത്തിൽ ദൈവം മരിച്ചു എന്നല്ല. “മനുഷ്യരുടെ മനസ്സിൽ ദൈവത്തിന് ഉണ്ടായിരുന്ന സ്ഥാനം നഷ്ടപ്പെട്ടു” എന്നാണ്.
പാശ്ചാത്യ ലോകത്ത് ക്രിസ്തുമതത്തിന് ഉണ്ടായിരുന്ന സ്വാധീനം കുറഞ്ഞതിനെയാണ് അദ്ദേഹം അങ്ങനെ വിളിച്ചത്.
ഇനിയെന്ത്?
ദൈവം മരിച്ചാൽ പിന്നെ ശരിയും തെറ്റും ആര് തീരുമാനിക്കും? ജീവിതത്തിന് എന്ത് അർത്ഥമാണുള്ളത്?
ഇതൊരു വലിയ പ്രതിസന്ധിയുണ്ടാക്കും എന്ന് നീച്ച ഭയന്നു. മനുഷ്യർക്ക് പിടിച്ചുനിൽക്കാൻ ഒന്നുമില്ലാതാകും (Nihilism).
എന്നാൽ ഇതിനൊരു പരിഹാരവും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: ഉബർമെൻഷ് (Übermensch) അഥവാ സൂപ്പർമാൻ.
പഴയ ദൈവങ്ങളെയും പഴയ നിയമങ്ങളെയും ഉപേക്ഷിച്ച്, സ്വന്തമായി മൂല്യങ്ങൾ (Values) ഉണ്ടാക്കുന്ന പുതിയ മനുഷ്യൻ.
അതായത്, മറ്റാരും പറഞ്ഞുതരുന്ന നിയമങ്ങൾ അനുസരിക്കാതെ, സ്വന്തം നിയമങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കി ജീവിക്കുന്ന ധീരനായ മനുഷ്യൻ.
നീച്ച നമ്മളോട് പറയുന്നത് ഇതാണ്: ആരും നിങ്ങളെ രക്ഷിക്കാൻ വരില്ല. നിങ്ങൾ തന്നെ നിങ്ങളുടെ ദൈവമാകുക.
